ලොකෙන්ම ඩෙංගු තුරන් කළ හැකි ක්‍රමයක් ශ්‍රී ලාංකික පර්යේෂකයෝ සොයාගනිති

පුවත්

රැහේ රැජිනට අහිමි වූ අවමංගල සිරිත්

ආදි මානවයාගේ සිට නූතන මානව වර්ගයා දක්වා වසර දහස් ගණනක් තිස්සේ විවිධ සංස්කෘතීන් හා සභ්‍යත්වයන් පසුකරගෙන ආ අප වර්තමානය වනවිට නූතන තාක්ෂණයට...

ශ්‍රී ලංකා ක්‍රීඩක දිනේෂ් ලෝක වාර්තාවක් සමඟ පැරාඔලිම්පික් රන් පදක්කමක් දිනා ගනී

පැරාඔලිම්පික් තරඟාවලියක ශ්‍රී ලංකාවට හිමිවූ ප්‍රථම රන් පදක්කම ලෝක වාර්තාවක් ද තබමින් හිමිකරගැනීමට දිනේෂ් ප්‍රියන්ත අද සමත්වූයේය. ඔහු මේ...

පරාක්‍රම සමුද්‍රය රැකගන්න මහා සංඝයා පෙරට එති

පොළොන්නරුවේ පරාක්‍රම සමුද්‍රයේ රළපනාවේ ගල් ඉවත්කර ඒ මතින් ඇවිදින මංතීරුවක් සෑදීමේ ව්‍යාපෘතියට එරෙහිව මහා සංඝරත්නය අද (27) එහි වැඩමකර එම ව්‍යාපෘතිය නවතා...

කටින් බතල හිටවීම දැක තිබේ ද ? ශ්‍රී ලංකාව Lockdown

කොරෝනා වසංගතය වේගයෙන් ම පැතිරය යන රටවල් අතර ඉහළින්ම වැ‍ජඹෙන සහ ලොව වැඩිම කොරොනා මරණ අනුපාතයක් වාර්තාවන රට බවට පත්ව ඇති ශ්‍රී...

විදෙස්

නිවර්තන රටක්වන ශ්‍රී ලංකාවේ ජනතාවට දැඩි පීඩාවක් ඇතිකරන රෝග අතරින් ප්‍රමුඛ රෝගයක් වන්නේ ඩෙංගු රෝගයයි. කුඩා මදුරුවකුගෙන් බෝ වන මේ රෝගය හේතුවෙන් සමස්ත ලෝක ජනගහණයෙන් 40%ක් පමණ පීඩා විඳිති.

ඉදිරියට එන්නේ ඩෙංගු රෝගය යළි හිස ඔසවන කාලයයි. සෑම වර්ෂයක ම ජුනි, ජූලි කාලවලදීත් නැවත ඔක්තෝබර් දෙසැම්බර් කාලවලදීත් මෙරට ඩෙංගු රෝගීන් බහුලව වාර්තා වෙයි.

ශ්‍රී ලංකාවේ දැනට ප්‍රභේද 04ක ඩෙංගු වයිරස දක්නට ලැබෙන අතර එය මිනීසුන්ගේ ශරීරරයට ඇතුළු කරන්නේ Aedis aegyptii නම් මදුරු විශේෂය විසිනි.

ඩෙංගු රෝගය වැඩිවන විට මදුරුවන් බෝවන ස්ථාන විනාශ කරමින් ඩෙංගු මර්ධනය කිරීමට අප රටේ පාලකයෝ උත්සාහ ගනිති. නමුත් මෙය එතරම් ඵලදායී නොවනබව ඒ සැළසුම් දියත් කරන අයම දනිති. 2017 වර්ෂයේ දී ශ්‍රී ලංකාවෙන් ‌ඩෙංගු රෝගීන් 186,000 ක් හා මරණ 440ක් වාර්තා වීමෙන් ම මේ අසාර්ථකත්වය පෙන්නුම් කරයි.

නමුත් මේ සඳහා දැන් අපේ රටෙන් ම විසඳුමක් ලැබී තිබේ. 2012 වර්ෂයේ දී කොළඹ විශ්වවිද්‍යාලයේ රසායන විදයා අධ්‍යයනංශයේ මහාචාර්ය රනිල් සනායකගේ මඟපෙන්වීමෙන් ඩෙංගු මදුරුවා මර්ධනය සඳහා ජාන විකරණය කළ මදුරුවකු යොදා ගැනීම පිළිබඳ පර්යේෂණ ආරම්භ කෙරිණි. ඒ සඳහා කැලණිය විශ්වවිද්‍යාලයේ වෛද්‍ය පීඨයේ අණුක වෛද්‍ය ඒකකයේ මහාචාර්ය නිල්මිණි ගුණවර්ධන ද එක්වූවාය.

මහාචාර්ය රනිල් දිසානායක
මහාචාර්ය නිල්මිණි ගුණවර්ධන

ජාතික පර්යේෂණ සභාව මගින් මේ පර්යේෂණය සඳහා අවශ්‍ය මූල්‍ය ප්‍රතිපාදන සපයා තිබිණි. රසායන විද්‍යා ආචාර්ය උපාධි අපේක්ෂක කළිඳු රම්‍යසෝම සිය ආචාර්ය උපාධි පර්යේෂණය සඳහා මෙයට සම්බන්ධ වූයේය.

ආචාර්ය උපාධි අපේක්ෂක කළිඳු රම්‍යසෝම

2014 වර්ෂයේ දී ආරම්භ වූ ඔහුගේ පර්යේෂණයේ ප්‍රතිඵල දැන් ලැබී තිබේ. මදුරුවන්ගේ ජාන වෙනස්කම් කරමින් ඩෙංගු මර්ධනය කළ හැකි ජානයක් සහිත මදුරු දර්ශකයක් බිහිකිරීමට සමත්ව ඇත.

මෙය ඉතාමත් සංකීර්ණ ක්‍රියාවලියකි. පර්යේෂකයන් විසින් පළමුවෙන් ම අවශ්‍ය ජානමය වෙනස සදහා පරිගණක මොඩලයක් සකසා ඇත. ඉන් පසු එයට අවශ්‍ය ජානය සංශ්ලේෂණය කර එය මදුරුවෙකුගේ ජාන එකතුවට ඇතුළු කර අවශ්‍ය කරනු ලබන ජානය සහිත මදුරුවකු නිර්මාණය කර තිබේ.

මෙය සිදුකර ඇත්තේ මදුරු බිත්තරවලට එන්නත් කිරීමෙනි. මෙය මදුරුවන්ගේ ජාන එකතුවට නිසි පරිදි අන්තර්ගත වන්න් ද යන්න තහවුරු කරගැනීම සඳහා භාවිතා කර තිබෙන්නේ මදුරුවාගේ ඇසේ ඇතිවන වෙනස්කමකි. එනම් මේ වනස් ජානය සමඟ මදුරුවන්ගේ ඇස්වල රතු ෆ්ලොරසන්ට් ප්‍රෝටීන නිපදවන ජානයක් ද ඇතුළත් කර තිබිණි. විශේෂ ආලෝකයක් යටතේ මේ රතු පැහැය මනාව දැකිය හැකි අතර ජානය එන්නත් කරන ලද බිත්තරවලින් ඉපදෙන මදුරු පැටවුන්ගේ ඇස්වල එම රතු පැහැය තිබෙන්නේ නම් ඉන් පැහැදිලි වන්නේ අවශ්‍යකරනු ලබන ජානය මදුරුවාගේ ජාන එකතුවේ තිබෙන බවයි.

පර්යේෂකයන් පවසන්නේ මෙය ඉතාමත් සියුම් ක්‍රියාවලියක් බවයි. ජාන ඇතුළත් කිරීම සඳහා අවශ්‍ය උපකරණ මෙරට ඇත්තේ කැලණිය විශ්වවිදයාලයේ පමණි. කළිඳු රම්‍යමෝසම මේ සඳා බ්‍රසීලයේ ශාන්ත පාවුළු විශ්වවිද්‍යාලයේ මේ සඳහා විශේෂ පුහුණුවක් ද ලබා ඇත. එමෙන්ම ඇමෙරිකාවේ මේරිලන්ඩ් විශ්වවිද්‍යාලයේ චන්න අලුවිහාරේ ද මේ සඳහා පර්යේෂණයට සහය වී තිබේ.

ඔවුන් මෙහි දී සිදුකර ඇත්තේ සෑම මදුරුවකුගේ ම සෛල තුළට ඩෙංගු වයිරසය ආසාදනය වීම වැළැක්වීමේම යාන්ත්‍රණයක් සැකසීමයි. මෙම ජාන වෙනස්කම තුළින් සිදුවන්නේ ඩෙංගු වයිරසයක් මදුරුවාගේ සිරුරට ඇතුළු වූ විට එය හඳුනාගෙන විනාශ කර දැමීමයි. ඒ හේතුවෙන් මදුරුවාට ඩෙංගු ආසාදනය වීම වැළකෙන බැවින් එම මදුරුවන් හරහා මිනිසුන්ට ඩෙංගු ආසාදනය වීමේ හැකියාව ද මඟහැරී යයි.

මදුරු බිත්තර 12,000ක පමණ මෙලෙස ජාන වෙනස්කම් කර ඇති අතර එම බිත්තරවලින් ඉපදුණු මදුරු පැටවුන් කිහිප දෙනකුගේ ඇස්වල අදාල රතුපැහැය දක්නට ලැබී අතැ. ඉන්පසු පර්යේෂකයන් සිදුකර ඇත්තේ එම පැටවුන් අනෙකුත් ස්වභාවික විරුද්ධ ලිංගික මදුරුවන් හා අභිජනනය වීමට අවස්ථාව ලබාදීමයි. ඉන් බිහිවන නව මදුරු පරම්පාරාව ද එම ජානයෙන් යුක්ත බව තවුරු කරගෙන තිබේ. මේ ආකාරයට ඔවුන් මදුරු පරම්පරා 06ක් බිහිකර ඇත.

පර්යේෂකයන් පවසන්නේ ඇසේ වර්ණය දක්නට ලැබුණු පමණින් තම පර්යේෂණය සාර්ථක ද යන්න තහවුරු කරගත නොහැකි බවයි. ඒ සඳහා ඔවුන් තවත් පියවරක් තබා තිබිණි. එනම් මේ අලුතෙන් ජාන වෙනස්කම් සිදුකර බිහිකළ මදුරුවන්ට ඩෙංගු වයිරසය සම්ප්‍රේෂණය කර තිබේ.

ඉන් පසු මේ මදුරුවන්ගෙන් ලබාගත් රුධිර සාම්පල පීසීආර් පරීක්ෂණ සඳහා යොමුකර ඇත. එමෙන්ම මදුරුවා තුළ ඩෙංගු වයිරසයට එරෙහි ප්‍රතිදේහ තිබේදැයි පරීක්ෂා කර බලා තිබේ. මේ පර්යේෂණ දෙකෙන්ම තහවුරු වී ඇත්තේ ජාන වෙනස්කම්වලට ලක්වූ නව මදුරුවන් ඩෙංගු වයිරසයට ප්‍රතිවිරෝධී බවයි.

කෙසේ වෙතත් ශ්‍රී ලංකාවේ ඩෙංගු වයිරසයේ වර්ග 01, වර්ග 02, වර්ග 03 හා වර්ග 04 යන වර්ග 04ක් දක්නට ලැබෙන අතර මෙම මදුරුවන් ඉන් වර්ගය 02 හා වර්ගය 04 යන ඩෙංගු වයිරස ප්‍රභේද දෙකටම ප්‍රතිවිරෝධයක් දක්වයි. මෙලෙස වයිරස ප්‍රභේද දෙකකට ප්‍රතිරෝධයක් දක්වන ජාන වෙනස් කළ මදුරු ප්‍රභේදයක් ලොව නිපදවා ඇත්තේ ශ්‍රී ලංකාවේ මෙම මදුරු ප්‍රභේදය පමණි.

ජාන වෙනස්කම් කළ මදුරුවන්ගේ පරම්පරා 20ක් පමණ මේ වනවිට ඉදිරියට ගෙන ගොස් ඇති අතර ඒ සියලුම මදුරුවන්ගේ මේ ජාන වෙනස්කම දක්නට ලැබෙයි.

මේ පර්යේෂණයේ සාර්ථක ප්‍රතිඵල ලැබීමටනම් තවත් පියවර කිහිපයක් තිබේ.

ජාන වෙනස්කම් කරන ලද සතුන් බාහිර පරිසරයට එක්කිරිමෙන් අදාල ඉලක්කගත කාර්යය හැර වෙනත් වෙනස්කම් සිදුනොවන බවට තහවුරු කරගත යුතුය. ජාතික ජෛව පාලන පනත යටතේ එය ක්‍රියාත්මකය.  දැනටමත් එම පනත අනුව ඇති සියලුම ආරක්ෂිත ක්‍රමෝපායයන් අනුගමනය කර ඇති අතර ඩෙංගු වයිරසට මර්ධනය හැර වෙනත් වෙනස්කමක් ස්වභාවික පරිසරයට මේ ජාන වෙනස්කළ මදුරුවාගෙන් සිදුනොවන බව තහවුරු වූ පසු තෝරාගත් පරිසරයන්හි සීමිත අත්හදා බැලීම් කිහිපක් සිදුකිරිමට නියමිතය. එය සාර්ථක වූ පසු රටපුරා ඩෙංගු මර්ධනයට මේ ජාන වෙනස්කම් කළ මදුරුවා යොදාගත හැකිවනු ඇත.

මහාචාර්ය රනිල් දහනායක පවසන්නේ ඒ සඳහා අවශ්‍ය කටයුතු දැනටමත් ආරම්භ කර තිබෙන බවයි.

ශ්‍රී ලාංකිකයන් පිරිසක් විසින් ඩෙංගු බෝකරන මදුරුවා ම ඩෙංගු මර්ධන සටනට යොදා ගැනීමට කළ පර්යේෂණය අප රටට පමණක් නොව සමස්ත ලෝකයටම වැදගත් වනු ඇත.

කොළඹ විශ්වවිද්‍යාල වෙබ් අඩවියේ මේ පර්යේෂණය පිළිබඳ තොරතුරු සඳහන් කර ඇති අයුරු පහතින්

https://cmb.ac.lk/transgenic-mosquito-resistant/

මෙම පර්යේෂණයට අදාල පර්යේෂණ පත්‍රිකාව

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC7549712/

ඔබේ අදහස් දක්වන්න.

Latest articles

තවත් වෛද්‍යවරයෙක් කොරෝනා හේතුවෙන් මරුට

කුරුණෑගල පළාත් මහ රෝහලේ සේවය කළ වෛද්‍යවරයකු කොරෝනා ආසාදනය වී අද (18) උදෑසන මියගිය බව සෞඛ්‍ය අංශ පවසයි. මෙලෙස...

“ආණ්ඩුව ගුරුවරුන්ව රැවැට්ටුවා. 5000ත් නෑ. අමාත්‍ය මණ්ඩලය ගැන විශ්වාසය අවසන්”

ගුරුවරුන්ගේ වැටුපට මාසයකට රුපියල් 5,000ක දීමනාවක් එක්කිරීමට අමාත්‍ය මණ්ඩලය තීරණය කළ බව රජය පැවසුව ද එවැනි දීමනාවක් එක්කර නැතැයි ලංකා ගුරු සංගමයේ...

මහින්ද පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රීධූරයෙන් ඉල්ලා අස්වෙයි ?

ශ්‍රී ලංකා පොදුජන පෙරමුණේ පාර්ලිමේන්තු මන්ත්‍රී හිටපු අමාත්‍ය මහින්ද සමරසිංහ සිය මන්ත්‍රීධූරයෙන් ඉල්ලා අස්වි ඇතැයි වාර්තා වෙයි. ඔහු ඉදිරියේ...

ගිනිගන්නා ළිං වතුර හොරණ ප්‍රදේශයෙන් හමුවෙයි

හොරණ කෝරළඉම සොයිසා පාරේ පිහිටි පානීය ජලය ලබාගන්නා ළිං කිහිපයකට තෙල් වැනි ගිනි ගන්නා ද්‍රාවණයක් මුසු වී ඇතැයි පොලිසිය පවසයි.

බාර් අරින්න අවසර දී නෑ. කොරෝනා බාර් පොකුරු හැදිමේ අවදානමක්

නිරෝධායන ඇඳිරිනීතය ඔක්තෝබර් 01 වැනි දා දක්වා දීර්ඝ කර තිබිය දී මත්පැන් අළෙවි සැල් විවෘත කිරීම සඳහා කිසිදු අවසරයක් ලබා දී නැතැයි...

ජනාධිපති ගෝඨාභය ඇමෙරිකාවට යයි

ජනාධිපති ගෝඨාභය රාජපපක්ෂ අද (18) අළුයම ඇමෙරිකාව බලා පිටත්ව ගියේය. නිව්යෝර්ක් නගරයේ පැවැත්වෙන එක්සත් ජාතීන්ගේ 76 වැනි මහා මණ්ඩල...

මෝචරියේ මරණවලින් සනාථ වූ ‘කරාපිටිය කොරෝනා කරලේ’ බොරුව. මියගිය 59%ක් හොර බෙහෙත බීලා

“කරාපිටිය කොරෝනා කරල” යනුවෙන් ප්‍රසිද්ධියට පත්කරමින් වෛද්‍ය උදාර සම්පත් සහ ඔහුගේ සෙ‍ෙහායුරු ආචාර්ය නන්ද ගුණවර්ධන විසින් ජනතාව නොමඟ යවමින් අළෙවි කරන නිෂ්පාදනය...

වරාය නගර ආයෝජනයෙන් කොටස් වෙළඳ පොළටත් තල්ලුවක් ?

කොළඹ කොටස් වෙළෙඳ පොළ අද (17) දිනයේ ගනුදෙනු 24,577ක් සිදුකරමින් දෛනික පිරිවැටුම රුපියල් මිලියන 3,801ක් ලෙස සටහන් විය. දිනයේ...

ගාල්ලේ එන්නත් ජාවාරමේ චූදිත දොස්තරට දඬුවම් මාරුවක්. ලිපිය භාරගැනී මඟහරිමින් කට්ටි පනියි

ගාල්ල උණවටුනේ පිහිටි දිස්ත්‍රික් සෞඛ්‍ය සේවා අධ්‍යක්ෂ කාර්යාලයේ දී බස්නාහිර ඇතුළු පිට පළාත්වලින් පැමිණි පුද්ගලයන්ට ඇස්ට්‍රාසෙනිකා එන්නත් ලබාදීමේ ජාවාරම සම්බන්ධයෙන් චෝදනාවට ලක්ව...

දරුවන්ට එන්නත් දෙන හැටි රජය කියයි

කොරෝනා මර්ධනය කිරීම සදහා මෙරට වයස අවරුදු 15-19 අතර දරුවන් සඳහා ෆයිසර් එන්නත් ලබාදීමට රජය තීරණය කර තිබේ. මීට...
Back
Free WhatsApp News
Free Viber News
Messenger
Email
error: Content is protected !!